کتاب نفرین نوبهاران اثر بختیار علی ترجمه مریوان حلبچه‌ ای نشر چشمه

کتاب «نفرت نوبهاران» جدیدترین رمان «بختیار علی» نویسنده‌ی مشهور کورد است که اول بار در سال 1404 منتشر شد.

بختیار علی در رمان «نفرت نوبهاران» بار دیگر به دغدغه‌های اصلی خود بازگشته است. موضوعاتی چون خشونت، حافظه‌ی جمعی و پیوند پیچیده‌ی میان فرد، تاریخ و قدرت در مرکز توجه این رمان قرار دارند.

رمان «نفرت نوبهاران» از همان ابتدا خواننده را با جهانی آشفته و خونین روبه‌رو می‌کند؛ جهانی که در آن خشونت نه یک حادثه‌ی موقتی، بلکه نیرویی تکرارشونده و آزاردهنده است. رمان روایتگر زندگی انسان‌هایی است که گرفتار چرخه‌ی بی‌پایان کینه و انتقام شده‌اند. شخصیت‌های داستان، خواه قربانی و خواه عامل خشونت، در مرز باریک میان بقا و فروپاشی حرکت می‌کنند. بختیار علی با زبانی شاعرانه اما گزنده نشان می‌دهد چگونه حافظه‌ی تاریخی همواره زنده می‌ماند و زخم‌های گذشته نه‌تنها هرگز ترمیم نمی‌شوند، بلکه در هر نسل به شکلی تازه سرباز می‌کنند.

یکی از ویژگی‌های مهم این رمان، تمرکز بر «بدن» به‌عنوان میدان اصلی قدرت است. براین‌اساس، بدن شخصیت‌ها بارهاوبارها دستخوش تحقیر، شکنجه یا محدودیت می‌شود و از این راه نویسنده نشان می‌دهد که سیاست و سلطه نه‌تنها در نهادهای بیرونی، بلکه در درونی‌ترین لایه‌های وجود انسان حضور دارند. این نگاه باعث می‌شود نفرت نوبهاران فراتر از یک داستان درباره‌ی جنگ یا خشونت باشد و به‌نوعی روایت فلسفی از وضعیت بشر در جهان معاصر تبدیل شود.

رمان نفرت نوبهاران از نظر سبک ادامه‌ای است بر سنت روایی بختیار علی در آثاری چون آخرین «انار دنیا» و «غروب پروانه». در این اثر روایتی چندلایه، ترکیب رئالیسم و استعاره، و لحن شاعرانه بخش جدایی‌ناپذیر کار بختیار علی است؛ درعین‌حال، نفرت نوبهاران تلخ‌تر و تیره‌تر از دیگر آثار این نویسنده است و بیش‌ازپیش بر پرسش‌های فلسفی درباره‌ی امکان رهایی از چرخه‌ی خشونت تمرکز دارد.

قلم بختیار علی در مقایسه با دیگر نویسندگان، هم‌ردیف با چهره‌هایی چون عبدالرحمن منیف و ژوسه ساراماگو قرار می‌گیرد. بختیار علی همچون منیف، ساختارهای قدرت در خاورمیانه را با جزئیات روایت می‌کند و همچون ساراماگو، از استعاره‌ها و تصاویر فراواقعی (سوررئالیستی) برای کاوش در سیاست و اخلاق بهره می‌برد. در نتیجه، نفرت نوبهاران نه‌تنها در سنت ادبیات کردی، بلکه در چشم‌انداز وسیع‌تر ادبیات جهان جایگاهی ویژه دارد و می‌تواند نظر علاقه‌مندان به این نویسنده را جلب کند. این رمان از دوازده داستان جداگانه تشکیل شده است و با روایتی از یک عکاس آغاز می‌شود که توجه ویژه‌ای به عکاسی از زنان دارد.