کتاب کارمن و چند داستان دیگر افق

کارمن، نووِلا یا رمان کوتاهی است اثر پروسپر مریمه، نویسندۀ شهیر فرانسوی که نخستین بار در سال 1845 منتشر شد. ژرژ بیزه، آهنگساز فرانسوی عصر رومانتیسم، در سال 1875 اُپرای کارمن را در چهار پرده نوشت. کارمن اما اثری بیش از این‌هاست.

سرجوخه دون خوزه، سرباز سواره‌نظام ارتش اسپانیا، که در نزدیکی شهر سویل اردو زده‌اند، مأموریت یافته کارمن را بازداشت کند. کارمن دختری کولی و پرشروشور است و سرجوخه، سربازی سخت‌گیر و متعصب. کارمن با دلبری‌هایش خوزه را فریفتۀ خود می‌کند.

اگر منتظرید داستانی عاشقانه با پایانی خوش بخوانید، کارمن برای شما نوشته نشده است. اما درنهایت، آنچه بر ارزش و ماندگاری این رمان کوتاه افزوده، نه ماجرای این عشق آتشین، که شخصیت‌پردازی‌ها، فضای رومانتیک، نثر میخکوب‌کننده و روایتی است که پروسپر مریمه با هنرمندی تمام خلق کرده است.

مریمه، همان‌طور که از نامه‌نگاری‌هایش با کُنتس ماریا مانوئلا کرک‌پاتریک مشهود است، شیفتگی خاصی نسبت به زندگی کولیان داشته و مدت‌ها درباره‌شان مطالعه کرده بود. او برای این مطالعات و برای نوشتن کارمن منابع مختلفی داشت که مشهورترینشان شعری روایی بوده به نام کولی‌ها، اثر الکساندر پوشکین. مریمه بعدتر این اثر را به زبان فرانسوی ترجمه کرد.

کارمن اثری در چهار بخش است. مریمه یا آلتر-ایگوی او راوی داستان است و آن‌طور که زمان و زبان مریمه برمی‌آید، راوی طوری ماجرا را نقل می‌کند که انگار ماجرا در سال 1830 و طی سفرش به اسپانیا برای او رخ داده است. داستان با شعری به زبان لاتین اثر پالادس، شاعر یونانی قرن چهارم، آغاز می‌شود: زن زرداب است، اما در دو جا خوش است: در بستر و در گور.

کتاب کارمن و داستان‌های دیگر نوشتۀ پروسپر مریمه و با ترجمۀ محمود گودرزی در مجموعۀ افق‌کلاسیک در نشر افق منتشر شد. داستان‌های دیگر این کتاب بدین قرارند:

• ونوس شهر ایل
• ماتئو فالکونه
• تامانگو
• بازی نرد
• گلدان اتروسکی

نویسنده: ثمین نبی‌پور